هنرمندان پرخاشگر
اين روزها علاقهمندان به داستانهاي خارجي اثري جديد از ريچارد براتيگان به نام «در روياي بابل» را روي پيشخوان كتاب فروشيها ميبينند.براتيگان همان كسي است كه اول بار چند سال پيش با «صيد قزل آلا در آمريكا» به عموم معرفي و به سرعت به يكي از پرطرفدارترين نويسندگان براي ايرانيان تبدل شد.همين امر باعث شد كه آثار او با چند ترجمه در دسترس علاقهمندان قرار بگيرد.انتشاراتيها نيز براي چاپ كتب تازه ترجمه شده او ديگر هيچ ترديدي نداشتند. در فاصله «صيد قزلآلا در آمريكا» تا «در روياي بابل» كتابهاي ديگري نيز از وي ترجمه و چاپ شد كه آنها نيز از استقبال خوبي برخوردار شدند.
در قند هندوانه، اتوبوس پير و گزينه شعري به نام «كلاه كافكا» و همچنين «دري لولا شده به فراموشي» از ديگر آثار براتيگان هستند كه در ايران چاپ شدهاند.اما چرا براتيگان در ايران پرطرفدار شده است و هر كدام از داستانها يا شعرهايش را علاقه مندان با ولع ميخوانند.
شايد بتوان ريشه اين استقبال را در نوع نگاه و زمان نوشتن آثار و همچنين زندگياش پيگيري كرد. براتيگان در واقع يكي از نويسندگان نسلي است كه به نسل بيت معروف هستند. نسلي معترض و پرخاشگر. نسلي كه پس از جنگ دوم جهاني در آمريكا به وجود آمد و به نوعي ميتوان آنها را پدر معنوي هيپيها در دهههاي 60 و 70 آمريكا دانست. شكي كه با هر گونه نظام و هنجاري كه دولتمردان آمريكايي در آن زمان حاكم كرده بودند، مخالف بود.
نسل بيت نويسندگان و شاعران بزرگي را در خود پرورش داد كه از ميان آنان شايد بيش از همه براتيگان و آثارش حداقل در ايران مورد توجه قرار گرفتند. هر چند كه او تنها نقطه برجسته بيتها نيست، اما حداقل در ايران و به مدد ترجمه كتابهايش بار نسل بيت بر دوش اوست.نسلي كه در ابتدا يك جنبش بود جنبشي عليه مظاهر به ظاهر تمدن و زندگي نوين.«بيت»ها هنگامي به وجود آمدند كه هري ترومن، رييس جمهور آمريكا در سال 1945 در ستايش انسان و تجليل از زندگي رويايي آمريكايي جملات زيبا به كار ميبرد و نويد دنياي بهتري براي آمريكاييها ميداد و دنيايي كه در آن زندگي فناناپذير انسان مورد احترام باشد مردم را با گفتن جملاتي نظير «بايد دنيايي نوين بسازيم، دنيايي بهتر»، وادار به تمكين از تصميمات دولت كند، اما تبعيض نژادي، جنگ سرد، جنگ ويتنام، مككارتيسم و اقتصاد نابسامان پس از جنگ تمام اين حرفها را به چالش كشيده بود و در ذهن مردم ترديد ايجاد كرده بود. در اين زمان «بيت»ها با جسارت تمام و برخلاف تمام ارزشها و الگوهاي معين و مقرر با نقد قدرت و انتقاد از جنگ و مخالفت با سلاحهاي هستهاي با شعارها و رفتارهاي افراطي انزجار خود از زندگي رويايي آمريكايي را ظاهر كردند.
ادامه مطلب
